Medeni haklar 48

Medeni haklar

, geniş anlamıyla uyruk ve cinsiyet ayrımı yapılmaksızın bütün kişilere tanınan kişisel ve siyasal haklar; dar anla­mıyla medeni hukuktan kaynaklanan hak­lar.

Özel hukuk ya da medeni hukuktaki anlamıyla “medeni” haklar niteliklerine gö­re mutlak ve nispi olarak ikiye ayrılır. , mülkiyet hakkı, velayet hakkı, fikri haklar gibi herkese karşı ileri sürülebilen haklardır. ise an­cak belli bir kişi ya da kişilere karşı ileri sürülebilir. Alacak hakları ve yenilik doğu­ran haklar bunların başlıcalarıdır. Hakkın konusu açısından ise mal varlığı hakları ve kişi varlığı hakları biçiminde bir ayrıma gidilir. Mal varlığı hakları mülkiyet hakkı, alacak hakkı ya da intifa hakkı gibi maddi bir değer taşıyan haklardır. Buna karşılık kişi varlığı hakları velayet hakkı, onur ve saygınlığını koruma hakkı gibi hakları kap­sar.

Medeni haklar devredilebilme özelliği­ne göre kişiye bağlı olan ve olmayan haklar olarak ikiye ayrılır. Mülkiyet hakkı kişiye bağlı olmayan, yani devredilebilir bir hak­tır. Ad üzerindeki haklar, evlenme hakkı gibi haklar ise devredilemez. Bu tür hakla­rın bir bölümü kişilikle o kadar yakından ilgilidir ki, bunların kullanılmasına karar verme yetkisinin başkasına tanınması hak­kın doğasına ters düşer. Nişanlanma ve nişanı bozma, boşanma davası açma bu tür haklardandır.

Medeni hakların edinilmesinde , kullanılmasında da geçerlidir. Hakların korunması güç kullanma, meşru savunma gibi ayrık durum­lar dışında ancak talep ve dava yoluyla sağlanabilir. Bu son durumda taraflar kural olarak ileri sürdükleri iddiayı ispatla yü­kümlüdür.

İptal davasının durmayan idari işlemlerin yürütülmesini askıya almak amacıyla mahkeme tarafından verilen karar

 

Sen de birkaç kelam et...

Select Language