Sadiler

Sadiler, 1548-1659 arasında Fas’ı yöneten İslam hanedanı. Filalilerle birlikte, Fas Şerifleri olarak adlandırılır.

13. yüzyılda Draa vahasına yerleşen Sadilerin, Fas’ın güney ucunda 16. yüzyıla değin önemli bir siyasal etkinliği olmadı. Portekizliler, Agadir limanının kurulmasından sonra Sus bölgesine yönelik saldır. an bir politika izlemeye başlayınca Sus’taki Murabıtlar buna karşı bir Sadinin önderliğinde direnişe geçtiler, ama önemli bir sonuç elde edemediler. Sadiler bu kez: Safi kentindeki Portekizlilerle savaşan kabilelere karşı dövüşmek üzere buraya gelerek Güney Fas’ı ve Marakeş’i fethettiler, daha sonra da Vattasilerle çarpıştılar. 1541’de Portekiz’in elindeki: Agadir’i ele geçirerek güçlerini artırdılar. On yıl sonra Fas’ın kuzeyini de ele geçirdiler.

Anadolu Selçuklu Devletinde, II. Keyhusrev döneminde devlet yönetiminde büyük etkisi olmuş vezir

 

Sadilerin, Cezayir’de Osmanlılarla. savaşmakta olan: İspanyollarla kurdukları ittifak önemli bir sonuç vermedi. Portekiz kralı Sebastiâo’nun (hd 1557-78) devrik şeriflerinden birini yeniden tahta çıkarma girişimi Sadilerin kanlı bir zaferiyle sonuçlandı (1578). Şerif Ahmed el-Mansur (hd 1578/1603), bu zaferin caydırıcı etkisini ustaca kullanarak, ordusunu paralı Osmanlı ve Kabiliyeli askerlerin yanı sıra Endülüs’ten gelen göçmenlerle güçlendirdi. Müslüman Songay İmparatorluğu’na (bugün Mali) düzenlediği seferde, büyük bölümü Endülüslülerden oluşan ordusu, 1591’de Timbuktu” yu alarak çok miktarda altın ve köle ele geçirdi. Şerif tüm mali kaynakları denetimi altına aldı, şekerkamışı yetiştirilmesini ve şeker ticaretini kendi elinde topladı. Ama devlet hazinesini kötü yönetmesi ayaklanmalara yol açtı. 1603’te Ahmed el-Mansur’un ölmesinden sonra başlayan iktidar kavgası yüzünden hanedan gücünü hızla yitirdi.

Bütün Fas’ta yeniden’ortaya çıkan murabıtlar, egemenlik alanlarını genişletmek amacıyla birbirleriyle çarpıştılar. Parçalanmaya son veren yeni bir şerif hanedanı kurdular.

Sen de birkaç kelam et...

Select Language